آبخیزداری؛ راهبرد مهار سیلاب
سیلاب ازجمله مخاطرات طبیعی است که پیامدهای آن تنها به زمان وقوع بارش محدود نمیشود. تخریب پوشش گیاهی، تغییر کاربری اراضی، ساختوساز در حریم رودخانهها و دستکاری مسیرهای طبیعی جریان آب، از عواملی است که میتواند شدت خسارات ناشی از بارندگیهای شدید را افزایش دهد. در چنین شرایطی، مدیریت حوضههای آبخیز و حفاظت از منابع خاک، نقش مهمی در کاهش آسیبپذیری مناطق مختلف دارد. آبخیزداری با مجموعهای از اقدامات سازهای و غیرسازهای، ازجمله اصلاح پوشش گیاهی، کنترل فرسایش، مدیریت روانآبها و تقویت نفوذ آب در خاک، بهدنبال کاهش آثار مخرب جریانهای سطحی است. بااینحال، اثربخشی این اقدامات به هماهنگی میان دستگاههای مسئول، رعایت ضوابط ساختوساز، حفاظت از عرصههای طبیعی و تأمین منابع مالی وابسته است. از همین رو، مقابله با سیلاب و فرسایش خاک را نمیتوان صرفا به اجرای چند پروژه عمرانی محدود کرد؛ بلکه این موضوع به برنامهریزی مستمر و مدیریت یکپارچه منابع آب و خاک نیاز دارد. در این رابطه با دکتر حمید نوری، مدیرکل دفتر آبخیزداری و حفاظت خاک سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور گفتوگو کردهایم.