تکامل راهبرد دفاعی ایران مرتضی امیری
در گفتوگوی ویژه خبری شب ۳۱ مرداد ۱۴۰۵، سرلشکر محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، مواضعی را مطرح کرد که میتوان آن را تجلی راهبردی رویکرد جدید جمهوری اسلامی ایران در مرحله پساجنگ دانست. این مواضع، که بر محورهایی همچون اصلاح رفتار دیپلماتیک پس از بدعهدیهای مکرر طرف آمریکایی، مدیریت قاطع تنگه هرمز، و هشدار صریح به هرگونه مشارکت در جنگ اقتصادی آمریکا متمرکز بود، نشاندهنده گذار از الگوی هم جنگ، هم مذاکره به الگوی مبتنی بر اقتدار و بازدارندگی فعال است. تحلیل این اظهارات در چارچوب تحولات اخیر منطقه، پیوند مستقیمی با دستاوردهای نظامی و سیاسی ایران در جنگ رمضان آشکار میسازد پیروزیهای حاصل از آن نبرد، که هیمنه نظامی آمریکا، اسرائیل و شرکای منطقهای آنان را با چالش جدی مواجه ساخت، اکنون به پشتوانه استراتژیک مواضع جدید تبدیل شده است. تأکید بر آمادگی برای پاسخ زلزلهوار، هدفگیری منافع اقتصادی دشمن در صورت تداوم فشارها، و اعلام اینکه حتی یک قطره نفت از خلیج فارس در شرایط مشارکت کشورهای ثالث در محاصره اقتصادی صادر نخواهد شد، بیانگر اراده ایران برای وارد آوردن ضربات سخت و پشیمانکننده به ساختارهای حمایتی دشمن است. این رویکرد، نه واکنشی هیجانی، بلکه محصول ارزیابی واقعبینانه از توازن قدرت پس از جنگ و تکامل راهبردهای دفاعی سیاسی کشور محسوب میشود. اقتدار برآمده از این مواضع، دو اثر همزمان داشته است: نخست، ایجاد بازدارندگی و ترس در میان بازیگران خارجی که محاسبات پیشین خود را بر پایه ضعف فرضی ایران استوار کرده بودند؛ و دوم، برانگیختن واکنش منفی در میان جریانهای داخلی حامی تعامل یکطرفه با آمریکا،