سایه اقتدار ایران بر تنگه هرمز مرتضی امیری
چرا محاسبات آمریکا و امارات برای دور زدن تنگه هرمز محکوم به شکست است؟ تنگه هرمز، باریکهای استراتژیک و یکی از شاهرگهای حیاتی انرژی جهان است. بسته ماندن یا کنترل آن، بلافاصله بازارهای جهانی انرژی، زنجیره تأمین صنعتی و ثبات مالی قدرتهای غربی را تحت تأثیر قرار میدهد. در این عرصه ژئوپلیتیک حساس، جمهوری اسلامی ایران طی دهههای گذشته با تکیه بر دکترین بازدارندگی نامتقارن و توسعه توان موشکی دقیق، موقعیت خود را از یک بازیگر منطقهای به یک قدرت تعیینکننده ارتقا داده است. وضعیت کنونی میدانی نشان میدهد که هرگونه تلاش آمریکا، امارات و دیگر کشورها برای ایجاد مسیرهای جایگزین یا عبور مخفیانه از تنگه هرمز، با محدودیتهای جغرافیایی، فنی و نظامی جدی روبهروست. عمق محدود آبراه، تراکم ترافیک نفتکشها و وجود نقاط گلوگاهی، هر حرکت غیرمجاز را قابل رصد و هدفگیری میکند. سامانههای راداری ساحلی، کنترل هوشمند، پهپادهای شناسایی دوربرد، موشکهای کروز ضدکشتی و موشکهای بالستیک با قابلیت هدایت دقیق که در اختیار نیروهای مسلح ایران قرار دارد، امکان ایجاد منطقه ممنوعه دریایی را در خلیج فارس و تنگه هرمز فراهم کرده است. در چنین محیطی، کشتیهایی که بر اساس نقشههای طراحیشده در اتاقهای فکر آمریکایی قصد خروج مخفیانه یا نقض مقررات تردد را داشته باشند، در معرض هدفگیری مستقیم قرار میگیرند، این یک شعار نیست؛ نتیجه معادلات نظامی و واقعیت میدان است. محاسبات آمریکا و متحدانش مبنی بر امکان دور زدن تنگه یا تحمیل اراده از طریق حضور ناوگانهای دور از ساحل، بارها با واقعیتهای عملیاتی شکست خورده است.