عدالت معرفتی؛ وقتی قدرت باید شنیدن را یاد بگیرد

عدالت فقط به توزیع ثروت و فرصت محدود نمی‌شود؛ اینکه چه کسانی شنیده می‌شوند و چه صداهایی در تصمیم‌گیری اعتبار پیدا می‌کنند نیز بخشی از عدالت است. در سنت شیعه، این مسئله را می‌توان در تأکید امام علی(ع) بر گفتن سخن حق و مشورت با مردم دید. خواجه نصیر نیز در «تدبیر مدن» اداره جامعه را نیازمند همکاری و تقسیم دانش میان گروه‌های مختلف می‌داند. در دوره مشروطه هم تلاش برای محدود کردن قدرت و ایجاد نظارت، راهی برای جلوگیری از تصمیم‌گیری در یک دایره بسته بود. از این منظر، شنیدن نقد فقط نشانه آزادی نیست؛ یک ضرورت معرفتی برای حکومت است. قدرتی که فقط اطلاعات موافق خود را بشنود، به‌تدریج ارتباطش را با واقعیت جامعه از دست می‌دهد. پذیرش نقد نیز به معنای نسبی‌گرایی نیست؛ حقیقت می‌تواند مطلق باشد، اما فهم انسان از آن نیازمند گفت‌وگو، نقد و شنیدن دیگران است. متن کامل این یادداشت را در مبلّغ بخوانید. #مبلغ‌مدیا