نگاهی به «جنگ و دولت در خاطرات سیدمحمد صدر»؛

دولت در سال‌های جنگ مجموعه‌ای یکپارچه و بدون اختلاف نظر نبوده کتاب همچنین نشان می‌دهد که دولت در سال‌های جنگ مجموعه‌ای یکپارچه و بدون اختلاف نظر نبوده است. در ساختار اجرایی کشور، درباره چگونگی اداره جنگ، مسائل سیاسی و نحوه مواجهه با مشکلات دیدگاه‌های مختلف وجود داشت. اهمیت خاطرات صدر در این است که او در بسیاری از موارد تلاش دارد چرایی تصمیم‌ها و مناسبات میان نهادهای مختلف حکومت را توضیح دهد. به تعبیر جعفر گلشن روغنی، منتقد کتاب، صدر در این خاطرات بیشتر «تحلیلی» است تا جزئی‌نگر؛ یعنی به جای آنکه درباره زندگی روزمره خود یا شخصیت‌های پیرامونش با جزئیات فراوان سخن بگوید، بیشتر به تحلیل رخدادها و تصمیمات می‌پردازد. این ویژگی همزمان نقطه قوت و ضعف کتاب است. از یک سو، تحلیل‌های یک مقام حاضر در متن تصمیم‌گیری می‌تواند برای فهم فضای سیاسی آن دوران ارزشمند باشد؛ از سوی دیگر، کمبود جزئیات درباره بسیاری از مدیران و مسئولان باعث می‌شود بخشی از ظرفیت تاریخ شفاهی کتاب از دست برود. منتقد کتاب نیز بر همین نکته تأکید کرده و معتقد است که درباره بسیاری از افرادی که در وزارت کشور یا معاونت سیاسی ـ اجتماعی