چرا «خطبه فاطمیه» سند مشترک فریقین و الگوی کنشگری سیاسی زن است؟

حجت‌الاسلام والمسلمین مظفری‌زاد کارشناس و پژوهشگر تاریخ در گفت‌وگو باحوزه: یکی ارزشمندترین میراث علمی و روایی اهل‌بیت (ع)، خطبه سترگ صدیقه طاهره (س) است که نزد فریقین جایگاهی فاخر دارد. حضرت در واکنش به مصادره فدک با بیانی کوبنده در مسجد حضور یافتند، اما فدک در حکم «بهانه و زمینه» بود تا از این تریبون رسمی، به تبیین عقاید اصیل اسلامی، اصول مبنایی دین و نقد ساختاری کسانی بپردازند که قدرت را در جامعه اسلامی تصاحب کرده بودند؛ به همین دلیل، استفاده از نام جامع «خطبه فاطمیه» شایسته‌تر است. فصاحت و بلاغت این کلام گواه روشنی است بر اینکه گوینده‌اش متصل به سرچشمه علم لدنی و الهی است. چنان‌که درباره آن گفته‌اند: «کلامٌ دونَ کلامِ الخالقِ و فوقَ کلامِ البَشَر» برخی اساتید و محققان معتقدند این خطبه «مُخلَص و چکیده‌ای» از معارف نهج‌البلاغه است. علامه مجلسی (ره) تصریح می‌کند: این خطبه از خطبه‌های مشهوری است که فریقین (شیعه و سنی) آن را با اسناد فراوان روایت کرده‌اند؛ به‌گونه‌ای که کثرت نقلِ آن، این روایت را در مرز تواتر قرار می‌دهد. یکی از درس‌های بزرگ این واقعه، تبیین جایگاه واقعی زن در اسلام است.